Patolog kontra chronic progressive nephropathy (CPN) u szczurów

Zaktualizowano: kwi 19

Patologia toksykologiczna odgrywa istotną rolę w identyfikacji i interpretacji zmian zachodzących w organizmie pod wpływem badanych substancji. Oceniając preparat, patolog szuka odpowiedzi na pytania, czy dana substancja będzie nieszkodliwa dla człowieka oraz jakie ewentualne skutki uboczne może wywołać w jego organizmie. Czy zawsze oglądając preparat można mieć pewność, że zaobserwowane zmiany są wywołane przez podaną substancję?


CPN – co wiemy?


Pierwsze wzmianki o występowaniu choroby u szczurów laboratoryjnych sięgają 1923 roku. Do tej pory nie udało się ustalić, jakie jest jej podłoże. CPN rozwija się spontanicznie w nerkach wielu powszechnie używanych w badaniach szczurów. Wśród najbardziej predysponowanych wymieniamy szczep Brown Norway Rat oraz stada Sprague-Dawley i Wistar Rat. Mimo, że jednostka ta z reguły jest uważana za chorobę starzejących się szczurów, to pierwsze zmiany w preparatach histopatologicznych można zaobserwować już u dwumiesięcznych osobników. Bardziej predysponowane są osobniki męskie, u samic zmiany są mniej nasilone i rozwijają się wolniej niż u samców. Jak wynika z przeprowadzonych badań, przyczyn należy dopatrywać się w obecności androgenów w organizmach samców. Zabieg kastracji zapobiega rozwojowi CPN u samców, natomiast nie ma żadnego wpływu na częstotliwość i nasilenie choroby u samic. Przeprowadzone zostały również badania, sprawdzające wpływ długoterminowego podawania androgenów samicom – efektem były znacznie bardziej zaawansowane zmiany i szybszy rozwój niewydolności nerek. Jednakże za kluczowe czynniki wpływające na prawdopodobieństwo wystąpienia oraz stopień nasilenia tej spontanicznej choroby, uważa się czynniki dietetyczne. Ograniczenie kaloryczności i białka w diecie szczurów chroni przed rozwojem CPN, podczas gdy zwiększenie ich zawartości w pokarmie zaostrza przebieg tej choroby. Znaczenie ma także źródło białka – podawanie wątróbki czy białka pochodzenia roślinnego zmniejsza nasilenie przebiegu choroby.


Jaki obraz mikroskopowy może sugerować CPN?


Mając już podstawową wiedzę na temat tej jednostki przejdźmy do omówienia najbardziej charakterystycznych zmian mikroskopowych. Obserwuje się:

- Ogniskowo zasadochłonnie wybarwiające się kanaliki kręte

- Degeneracja/regeneracja nabłonka kanalików

- Pogrubienie błon podstawnych nabłonka kanalików prostych i torebki Bowman’a

- Tworzenie się wałeczków hialinowych

- Nacieki limfocytarno-histiocytarne

- Glomerulosclerosis

- Hiperplazja nabłonka przejściowego miedniczki

- W końcowym stadium zmiany obejmują cały miąższ nerki

Zasadochłonność nabłonka kanalików krętych wynika z hiperplazji tych komórek i ich podziałów – w preparacie widoczne mogą być również figury mitotyczne i nieliczne jądra pyknotyczne. Wraz z postępem choroby zmiany obejmują kolejne części nefronu – w niektórych przypadkach możliwe jest prześledzenie drogi nefronu od kłębuszka w korze aż do kanalika zbiorczego na terenie rdzenia. Zmianom w kanalikach towarzyszy także pojawienie się homogennych kwasochłonnych mas hialiny. Rozwijające się CPN zaczyna obejmować kolejne nefrony – w efekcie zamiast pojedynczych zmienionych kanalików, obserwuje się duże ogniska hiperplastycznych kanalików. W kolejnej fazie choroby może dojść do zaniku kanalików, a także pojawienia się zmian w kłębuszkach nerkowych – glomerulosclerosis i pogrubienia błon podstawnych naczyń kłębuszka. Przeprowadzone badania pokazują także, że zaawansowane CPN może być czynnikiem prowadzącym do transformacji nowotworowej i rozwoju m.in. gruczolaków nerek.


Jaki ma wpływ na ocenę mikroskopową?


W czasie dokonywania oceny preparatu histopatologicznego zaleca się, aby w przypadku zaobserwowania występujących jednocześnie zwiększonej zasadochłonności kanalików, pogrubienia błon podstawnych, hiperplazji komórek nabłonka kanalików, występowania wałeczków hialinowych i glomerulosclerosis, w wyniku uwzględnić jedną jednostkę – CPN, bez wyróżniania jej składowych - oraz podać stopień jej zaawansowania.


Jaki ma wpływ na badania przedkliniczne?


U ludzi nie ma jednostki chorobowej będącej odpowiednikiem CPN. Co więcej, większość schorzeń nerek u ludzi ma swoją mniej lub bardziej ustaloną etiologię, w przeciwieństwie do CPN. Jak więc odnieść otrzymane u szczurów wyniki do organizmu ludzkiego? Autorzy prac dotyczących CPN zaznaczają, że substancje powodujące u szczurów zaostrzenie CPN lub rozwój nowotworów, u ludzi mogą nie mieć żadnego niekorzystnego działania na nerki, zaznaczając równocześnie, że istotna jest dokładna analiza obrazu histopatologicznego i ścisłe trzymanie się wytycznych dla CPN.



Na poniższych zdjęciach uwidoczniliśmy zaawansowane CPN w barwieniu trichromatycznym Massona.



Więcej informacji o wykonywanych przez nas badaniach histopatologicznych i histochemicznych znajduje się pod następującym adresem ➡ https://www.alab-bioscience.com.pl/patologia-zwierzat

Masz pytania


Zapraszamy do kontaktu z naszym koordynatorem ds. badań naukowych 📧lukasz.deneka@alab.com.pl lub ☎+48 516 544 853

Serdecznie zapraszamy do lektury oraz komentowania naszych wpisów!




55 wyświetlenia0 komentarz

Ostatnie posty

Zobacz wszystkie
alab bioscience.png